Strafrecht en Samenleving
Moet het strafrecht op de brandstapel?
Naam van de minor: | Strafrecht en Samenleving |
Code: | MINR011 |
Taal: | Nederlands |
Penvoerende opleiding: | Erasmus School of Law (ESL) |
Andere opleidingen die een bijdrage leveren aan de minor: | niet van toepassing |
Toegang: | Zie toelatingsmatrix |
Inhoud
Het strafrecht lijkt een steeds centralere plek in onze samenleving te hebben ingenomen: er wordt zoveel belang aan gehecht in publieke en politieke debatten dat de indruk kan ontstaan dat het voortbestaan van de samenleving geheel van het strafrecht afhangt. Met name leken verwachten enorm veel van het strafrecht. Vaker en harder straffen is een veel gehoorde kreet.
De vraag is echter, welke functies het strafrecht in werkelijkheid goed kan vervullen. Naast de doelstelling ‘criminaliteitsbeheersing’ kent het strafrecht ook de klassieke functie ‘bescherming tegen de overheid’, zodat die overheid geen onbegrensde mogelijkheden krijgt om zich met het leven van iedere burger intensief en verstorend te bemoeien. Alleen al om deze reden kan het strafrecht niet alles toestaan dat wellicht ‘effectief’ zou kunnen zijn voor de bestrijding van criminaliteit. Bovendien: de middelen van het strafrecht zijn die van dwang, drang, dreiging met leed en oplegging van leed, vrijheidsbeneming. Die middelen zijn niet bepaald ethisch positief te noemen: zonder een bepaalde, overtuigende rechtvaardiging zouden ze normaliter niet mogen worden gebruikt.
Wetenschappelijk bestaat er voorts geen enkele duidelijkheid over de vraag of criminaliteit door strafrecht kan worden of wordt teruggedrongen. Recidive van gestrafte delinquenten komt vaker voor dan een leven zonder misdaad. Een intensievere toepassing van het strafrecht lijkt in het algemeen geen groter gevoel van veiligheid, maar eerder van onveiligheid op te roepen.
De toepassing van het strafrecht staat dus bij een nadere beschouwing bol van spanningen en dilemma’s, die in deze minor ‘Strafrecht en Samenleving’ aan de orde (kunnen) komen.
Leerdoelen:
De leerdoelen van de minor kunnen als volgt worden samengevat:
- Inzicht in en een goed begrip van de verschillende theoretische legitimaties van het strafrecht als maatschappelijk instituut
- Inzicht in en een goed begrip van de werkelijke, empirische dimensies van de strafrechtspleging
- Inzicht in en een goed begrip van de dilemma´s en spanningen - van juridische en maatschappelijke aard - die opgeroepen worden door de actuele ontwikkelingen in de hantering van het strafrecht
Specifieke kenmerken:
niet van toepassing
Organisatie
Maximum aantal studenten dat deel kan nemen aan de minor: niet van toepassing
Minimum aantal studenten dat deel kan nemen aan de minor: niet van toepassing
ECTS: De minor bestaat uit twee vakken. Beide vakken tezamen vertegenwoordigen 15 ECTS.
Vak 1: Strafrechtstheorieën en Strafrechtelijke Stromingen
- ECTS: 5
- Inhoud: In het vak “Strafrechtstheorieën en Strafrechtelijke Stromingen” zal met name de aandacht gevestigd worden op de verschillende theoretische legitimaties van het strafrecht als maatschappelijk instituut en worden de verschillende empirische dimensies van de strafrechtspleging nader bezien.
- Onderwijsmateriaal: reader
Vak 2: Spanningen en Dilemma’s in de Strafrechtspleging
- ECTS: 10
- Inhoud: In het vak “Spanningen en Dilemma’s in de Strafrechtspleging” zal worden stilgestaan bij de dilemma’s en spanningen van zowel juridische als maatschappelijke aard, aan de hand van actuele ontwikkelingen in het strafrecht.
- Onderwijsmateriaal: reader en aanvullende literatuur op het SIN-Online channel van de minor
Contacturen:
Per week zijn er minimaal 4 contacturen. Daarnaast zal een collectief spreekuur worden ingesteld voor degene die behoefte hebben aan meer contact.
Onderwijs werkvormen:
De onderwijsvorm die wordt gehanteerd voor deze minor zijn hoorcolleges. Verplicht te maken opdrachten worden niet verstrekt. De deelnemers zullen wel worden uitgenodigd met elkaar aan de slag te gaan in studiegroepjes, bestaande uit rechten en niet-rechtenstudenten (opdat die elkaar kunnen inlichten vanuit hun verschillende achtergronden), met richtvragen die door de docenten in de colleges zullen worden meegegeven.
Communicatie:
Communicatie met studenten zal plaatsvinden door middel van het SIN-Online channel van de minor “Strafrecht en Samenleving” (dus niet via het channel van het vak “Strafrechtstheorieën en Strafrechtelijke Stromingen”!).
Toetsing
Wijze van tentaminering:
Voor ieder vak zal een tentamen moeten worden afgelegd. Beide tentamens zullen bestaan uit een schriftelijk tentamen met open essay-vragen, eventueel gecombineerd met een multiple-choice toets voor pure kennisvragen.
Samenstelling van eindcijfer:
In de bepaling van het eindcijfer telt het vak ‘Strafrechtstheorieën en Strafrechtelijke Stromingen’ voor 1/3 van het eindcijfer. Het vak ‘Spanningen en Dilemma’s in de Strafrechtspleging’ weegt voor 2/3 mee in het eindcijfer.
Feedback:
Er zullen collectieve en individuele nabesprekingen worden georganiseerd.
Contactinformatie
Contactpersoon:
mr.dr. J.R. Blad
pub@law.eur.nl
Tel.: (010) 408 2263
Kamer: L6-010
Facultaire website:
