Minor Ethiek in de Innovatieve Gezondheidszorg

Categorie
Broadening minor
Code
GENMIN24
Minor hoort bij de opleiding

Inhoud

Het programma van de minor biedt een afgewogen mix van ethische thema’s in de gezondheidszorg zowel rond directe patiëntenzorg als rond  technische innovaties. Denk aan:  ethiek van e-Health, voortplantingsgeneeskunde, transplantatiegeneeskunde, technologie in de zorg voor ernstig zieke kinderen en volwassenen, robotica in de zorg voor ouderen etc. De minor biedt theoretische achtergrondliteratuur, maar vooral ook actuele discussies en een verdiepende kijk op de implicaties van technologische innovaties op de werkvloer van de zorg.

Het onderwijs wordt gegeven door ervaren docenten met verschillende achtergrond (disciplines):  ethici, artsen, gespecialiseerde verpleegkundigen, historici, juristen, beleidsadviseurs, technologen en ook patiënten.

Van de studenten wordt een actieve studiehouding verwacht; het onderwijs is bijna geheel verplicht en er moet veel literatuur bestudeerd worden.  

De minor bestaat uit een samenhangend programma waarbij studenten én in groepjes én individueel werken. De individuele opdracht is een essay-opdracht:  de student kan kiezen uit een aantal onderwerpen en krijgt goede begeleiding bij het denk- en schrijfproces. Een belangrijke groepsopdracht is een project over ‘human enhancement’;  daar mogen de studenten ‘los gaan’ met eigen ideëen, creatieve vormen om dit thema van de toekomst vorm te geven.

De studenten kunnen meekijken bij verschillende typen technologische innovaties in de gezondheidszorg en in gesprek gaan met de betrokken artsen en andere zorgprofessionals en mogelijk ook patiënten over de ethische dilemma’s die deze betrokkenen ervaren bij de toepassing van deze innovaties in de concrete zorgverlening

Leerdoelen

Na afloop van deze minor kan de student:

  • De belangrijkste ethische debatten over technologische innovaties in de gezondheidszorg toelichten vanuit het perspectief van de gezondheidsethiek, de filosofie van de geneeskunde, gezondheidsrecht, en op onderdelen de achtergronden en geschiedenis van deze debatten.
  • De verschillende ethische theorieën en benaderingswijzen die gehanteerd worden in de gezondheidsethiek onderscheiden en toepassen.
  • Morele dilemma’s rond patiëntenzorg en technologie uit de praktijk van de gezondheidszorg herkennen, beschrijven, en analyseren.
  • Een onderbouwd oordeel vormen over een ethisch vraagstuk in de gezondheidszorg en daarover schriftelijk verslag doen.

Bijzondere kenmerken

Deze minor is vooral interessant voor studenten Geneeskunde, Klinische Technologie en Gezondheidswetenschappen.

Daarnaast ook voor studenten Filosofie, Rechten, Psychologie, Pedagogiek en Economie die zich speciaal interesseren voor de innovaties in de gezondheidszorg. Tijdens de minor wordt rekening gehouden met de diverse achtergronden van de studenten, zodat de verschillende interesses voldoende aandacht krijgen en er bovendien gelegenheid is van elkaar te leren.

Deze minor wordt in het Nederlands aangeboden, maar er wordt een voldoende beheersing van het Engels verwacht omdat een deel van de onderwijsteksten in het Engels zal zijn.
Enige basiskennis van de gezondheidszorg is van belang; van groter belang is echter de motivatie om zich te willen verdiepen in nieuwe ontwikkelingen in de gezondheidszorg en de discussies die deze oproepen.

Het onderwijs wordt overdag aangeboden; aanwezigheid is verplicht.

Inhoudelijke weekplanning

  • Week 1 en 2 krijgen de studenten overzicht van belangrijke ethische thema’s in de innovatieve gezondheidszorg, en kennis van ethische theorieën, methoden van moreel beraad en argumentatieleer.
  • In week 3 staat orgaandonatie centraal; dilemma’s rond postmortale orgaandonatie, hersendood en harttransplantaties bij kinderen, en dilemma’s bij levende donatie. We brengen een bezoek aan de Intensive Care en zullen discussiëren met betrokken professionals.
  • In week 4 ligt de focus op de problematiek van gekozen levenseinde bij volwassenen; is euthanasie bij dementerende mensen, en bij psychiatrische patiënten acceptabel?
  • Week 5 gaat over de morele grenzen van nieuwe technologieën waarbij menselijke embryo’s worden gebruikt voor onderzoek; kiembaanmodificatie en embryo-selectie. We brengen een bezoek aan de werkvloer met een discussie met de betrokken professionals.
  • In week 6 staan technische innovaties in de zorg voor zieke kinderen centraal, alsmede een bezoek aan één van de betrokken afdelingen in het ziekenhuis.
  • Week 7 is een projectweek over het thema ‘medische technologie; willen we alles wat kan?’
  • In week 8 verdiepen de studenten zich in e-health en zelftesten, en komen onderwerpen zoals robots en functievervangende technologie aan de orde.
  • In week 9 staan dilemma’s rond kosten en keuzen in de zorg centraal, en presenteren de studenten hun projecten

Onderwijswerkvormen

  • Kleinschalig interactief onderwijs: interactieve hoorcolleges,  groepsdiscussies en presentaties.
  • Intensief onderwijs: per week minimaal 8 contacturen met docenten met kennis van de praktijk van de zorg.
  • Minimaal 20 uur studiebelasting per week in groepsopdrachten en zelfstudie.
  • Verplicht onderwijs om groepsvorming te stimuleren en een veilige sfeer waarin diepgaande discussies met respect voor ieders inbreng mogelijk zijn. 
  • Veel inzet op levendige discussies over actuele ethische thema’s in de gezondheidszorg.

Onderwijsmateteriaal

  • Basisboek ethiek en recht in de gezondheidszorg,  red Johan Legemaate en Guy Widdershoven, Boom Amsterdam, 2016.
  • Geselecteerde teksten die via Canvas beschikbaar gesteld worden.

Tentaminering

Wijze van tentaminering
De toetsing van de minor ethiek bestaat uit 3 onderdelen:

1.  Individueel schriftelijk tentamen: bestaande uit (2/3) open vragen en (1/3) meerkeuze vragen ( 50%)
2.  individuele schriftelijke opdracht (40%)
3.  Groepsopdracht : project (10%)

Samenstelling eindcijfer
Het eindcijfer van de minor wordt bepaald door weging van de verschillende toetsonderdelen.
De wegingsfactor (in percentages) staat per toetsonderdeel vermeld.
Alle afzonderlijke toetsingsonderdelen dienen met een voldoende (minimaal 5,5) te worden afgesloten.

Feedback
De studenten ontvangen feedback bij groepsopdrachten en individuele presentaties.

De studenten kunnen rekenen op goede begeleiding bij de individuele schriftelijke opdracht. Iedere student ontvangt hierbij schriftelijke en mondelinge feedback.

Het tentamen wordt plenair en indien gewenst, individueel nabesproken.

Contactpersoon

Mw mr. J.G.M. (Hannie) Aartsen
j.aartsen@erasmusmc.nl
010 - 70 38482
Na gebouw 2105

Categorie
Broadening minor
Code
GENMIN24
Minor hoort bij de opleiding
Organisatie
Erasmus MC
Studiepunten (ECTS)
15
Voertaal
Nederlands
Locatie
Erasmus MC, Rotterdam

Registration

Lees voor meer informatie de aanmeldprocedure.