De Rotterdam Lezing: voorgaande edities

Current facets (Pre-Master)

2017 | Burgers en bestuurders in de slimme stad | prof.dr. Liesbet van Zoonen (ESSB)

Rotterdam heeft diverse ‘smart city’ prijzen gewonnen, maar als je willekeurige voorbijgangers op de Coolsingel vraagt wat een ‘smart city’ is, zullen ze vaak het antwoord schuldig blijven. Geen wonder dat burgers, maar ook stadsbestuurders dus niet altijd goed weten wat er aan slimme ontwikkelingen gaande is. Toch is het cruciaal dat burgers en bestuurders betrokken zijn bij de slimme stad. 

Rotterdam Lezing 2017

Archief

  • Van Istanbul en Turkije waar in 2016 2.7 miljoen gevluchte Syriërs wonen. Waarom blijft een deel van de Syriërs in Turkije en riskeren anderen hun leven op weg naar Europa? Hoe gaan we in Nederland en Rotterdam om met opvang en opkomst van vluchtelingen.

    Bekijk de registratie.

  • Op een paradoxale wijze lopen de kunst en cultuursector, voor de troepen uit. Gedwongen door bezuinigingen wordt de betekenis van kunst en cultuur uitvoerig bediscussieerd. In het publieke debat wordt de publieke waarde van kunst en cultuur besproken: dat zouden we vaker moeten doen en het zal in de toekomst ook vaker gebeuren.

    Bekijk de registratie.

  • Is het de buurt of zijn het de mensen die bepalen hoe de levensverwachting is in de verschillende wijken van Rotterdam? Beide is het antwoord. ‘’De bewoners zijn natuurlijk de basis, maar de buurt doet er zeker toe. Een mooie, fijne omgeving zorgt ervoor dat je langer leeft.’’

    Bekijk de registratie.

  • Wat betekent het om te houden van een stad? Houdt de stad ook van jou? Kan liefde zo eenzijdig bestaan? En als die stad Rotterdam is, is de vraag nog prangender: hoe te houden van een stad zonder hart? Te midden van de vaak herhaalde Rotterdamse harteloosheid, blijkt toch dat een diepe liefde voor Rotterdam gevoeld wordt. Die liefde is aanleiding om stil te staan bij wat het betekent om van de stad te houden.

    Bekijk de registratie.

  • Centraal in deze lezing stond de opkomst en ondergang van Pim Fortuyn en de latere wederwaardigheden van het Fortuynisme in de lokale Rotterdamse en nationale politiek in het licht van deze messiaanse opvatting van politiek.

    Bekijk de registratie.

  • Jan Rotmans bewees een bijzondere visie op Rotterdam te hebben. Na een beschouwing over de ontwikkeling van Rotterdam voor en na het bombardement, schetste hij hoe Rotterdam door duurzaamheid binnen dertig jaar kan uitgroeien tot een bruisende metropool vol elektrische auto’s, waterwoningen en gerenoveerde stadshavens.

  • Godfried Engbersen ging na wat het karakter van Rotterdam is. Hij analyseerde of de vele, uiteenlopende imago’s bij de stad passen, of dat we op zoek moeten naar een imago dat beter bij Rotterdam past.

    Bekijk de registratie.

  • Susanne Janssen ging in op de rol van (lokale) media in een multiculturele samenleving.

  • Discriminatie is wettelijk verboden en maatschappelijk ongewenst. Toch doet discriminatie zich in verschillende gedaanten voor, vaak onzichtbaar. Discriminatie vindt bewust of onbewust plaats, is direct of indirect van aard en richt zich onder andere tegen vrouwen, ouderen, gehandicapten, homoseksuelen en allochtonen. Een bijkomend probleem is dat discriminatie lastig te bewijzen is, ook in wetenschappelijk onderzoek.

  • In het Nederland van 1960 was vrijheid van godsdienst populairder dan vrijheid van meningsuiting. Niet-religieuze uitingen konden maar moeilijk in het openbaar plaats vinden. Ze moesten die plaats bevechten. In iets meer dan een generatie is dat veranderd. De “Verlichting” speelt in de cultuur van vandaag een centrale rol. De scheiding van kerk en staat is veel centraler komen staan. De ontkerkelijking zet zich sterk door. Daardoor worden nu juist religieuze uitingen in het openbaar steeds minder verdragen.

  • Sinds de jaren ‘90 verkleurt Rotterdam in hoog tempo. De ras-Rotterdammer van weleer is vergrijsd of vertrokken. Nieuwe Rotterdammers met vreemde roots staan op en verlangen een plek en een stem in de stad. Na de moorden op Pim Fortuyn en Theo van Gogh, maar ook in het kielzog van de internationale etnische en religieuze spanningen, is de onderhuidse angst voor de ander en het vreemde steeds meer naar boven gekomen. Beleidsmakers proberen met de krachtig klinkende formule ‘schoon, heel en veilig’ de angst en afkeer van chaos, desintegratie en geweld te bezweren, maar de onvrede en de vele angsten blijven. Ooit was Rotterdam een trotse en zelfbewuste no-nonsense wereldhaven, nu is het een bange metropool.

  • Aan het eind van de negentiende eeuw hadden Nederlanders niet zo een goede naam in het buitenland. Zij werden als conservatief en chauvinistisch gezien. Ze leefden in hun Hollandse domineeswereldje, met zijn traditionele instellingen. Als ze naar het buitenland trokken namen ze die besloten wereld bij voorkeur mee. De Nederlander was een liefhebber van gezellige avondjes, culturele activiteiten vonden bij voorkeur binnenshuis en in besloten kring plaats. In damesgezelschap zijn ze stijf, gegeneerd, en dansen en flirten kunnen ze al helemaal niet, lezen we in het dagboek van een waarnemer in Zuid-Afrika, het land waarmee de Nederlanders zich toen zo verwant voelden.

  • Kleurloos Rotterdam 2025. Hoe stellen we ons dit voor? Willen we een indruk krijgen van wat onze voorspellingen waard zijn, dan is het instructief om ons ruim 20 jaar terug in de tijd te verplaatsen. Wie kon er in 1984 - dat beladen jaar van George Orwells boek, dat beschrijft hoe veiligheid in terreur is omgeslagen - net bekomen van de demonstratiegolven tegen kruisraketten, vermoeden dat het Oostblok 5 jaar later zou verkruimelen en weer 15 jaar later Russische satellietstaten tot de Europese Gemeenschap zouden toetreden?

  • Voor veel inwoners is Rotterdam een ‘wereldstad’. Een fijne plek om te wonen, te leven, te werken. Een omgeving met op allerlei gebied grootstedelijke kenmerken. Geen metropool, zoals New York, Londen of Parijs. In vergelijking daarmee eerder een dorp. Maar dan wel een global village, een knooppunt in het proces van internationalisering dat wordt gekenmerkt door toenemende stromen over steeds grotere afstand van geld, goederen en informatie. En van mensen. Op dit moment wonen circa 120 miljoen personen in een ander land dan waar zij geboren zijn. Nog nooit was de internationale migratie zo omvangrijk.