In deze activiteit nemen studenten deel aan een deelcirkel om te reflecteren op betekenisvolle ervaringen. Deelcirkels kunnen voor veel doeleinden in de klas worden gebruikt, waaronder het verkennen van thema's die met name relevant zijn voor het navigeren van overgangen en onzekerheid. Door hun eigen perspectief te delen en naar anderen te luisteren zonder te reageren, ontwikkelen studenten zelfbewustzijn en empathie. Deze aanpak bevordert verbinding, moedigt authentieke expressie aan en ondersteunt persoonlijke ontwikkeling tijdens tijden van verandering.
- Doel van de activiteit
- Kennis uitwisselen | Kennismaken met elkaar | Vaardigheden oefenen | Reflecteren
- Wanneer
- Tijdens het lesmoment
- Waar
- Offline | Online
- Tijdsduur
- < 30 minuten | < 60 minuten | > 60 minuten
- Groepsgrootte
- Klein | Middel
Stappenplan
Stap 1: Introductie van het concept deelcirkel
Leg aan studenten uit dat het doel van een deelcirkel is om een ruimte te creëren voor persoonlijke reflectie, verbinding en actief luisteren. Deelcirkels worden al generaties lang in veel culturen gebruikt als een manier om gemeenschap op te bouwen, ervaringen te delen en van elkaar te leren door middel van storytelling en aandachtig luisteren. Tijdens de activiteit zal elke student kort delen, één voor één, in reactie op een gemeenschappelijk thema of reflectievraag, terwijl anderen luisteren zonder te reageren.
Communiceer duidelijk de volgende aandachtspunten (je kunt dit ook op je dia's toevoegen):
- Studenten kunnen in een cirkel zitten, maar dit is niet vereist. Ze kunnen ook één voor één delen in kleine groepen aan tafels.
- Studenten delen één voor één; wanneer iemand klaar is, is de volgende persoon in de cirkel of groep aan de beurt.
- Na het delen kan iemand 'dankjewel' zeggen om aan te geven dat hij of zij klaar is. De groep kan reageren door ook 'dankjewel' te zeggen om het delen te erkennen.
- Iedereen krijgt de gelegenheid om te spreken, maar delen is altijd vrijwillig.
- Anderen luisteren zonder te onderbreken, te reageren of advies te geven.
- Respectvol luisteren is net zo belangrijk als spreken.
- Wat in de cirkel wordt gedeeld, blijft vertrouwelijk, tenzij anders afgesproken.
Optioneel: Je kunt een spreekvoorwerp introduceren (bijvoorbeeld een klein object). Alleen de persoon die het object vasthoudt spreekt en het wordt doorgegeven aan de volgende persoon op de beurt. Dit kan helpen om het delen te structureren en gelijke deelname te waarborgen, maar het is niet verplicht.
Stap 2: Introductie van het thema van de deelcirkel
Introduceer een duidelijk thema voor de deelcirkel en leg uit dat alle studenten een persoonlijke ervaring zullen delen die gerelateerd is aan dit thema wanneer ze aan de beurt zijn. Benadruk dat studenten geen verhaal van tevoren hoeven voor te bereiden. Het doel is om te delen wat op dat moment betekenisvol voelt.
Kies een thema of reflectievraag die aansluit bij je leerdoelen. Deelcirkels kunnen voor veel doeleinden in de klas worden gebruikt, waaronder het verkennen van thema's die met name relevant zijn voor persoonlijke ontwikkeling tijdens tijden van overgang of onzekerheid. Ze kunnen ook ondersteunen bij het reflecteren op samenwerking of teamwerk, het verkennen van waarden en professionele identiteit, het delen van leerervaringen of het bespreken van hoop, ambities en veerkrachtstrategieën. Enkele voorbeelden van thema's en reflectievragen staan hieronder bij tips & tricks.
Stap 3: Deelronde
Verdeel studenten in kleine groepen (bijvoorbeeld 4-6 studenten). Nodig studenten uit om één voor één te delen.
Moedig studenten aan om eerlijk te delen vanuit hun eigen ervaring en perspectief, te spreken over wat voor hen belangrijk of betekenisvol voelt. Studenten kunnen zelf het detailniveau kiezen dat ze comfortabel vinden om te delen en kunnen passen als ze op dat moment liever niet spreken. Dit kan betekenen dat de ene student een veel langer verhaal deelt dan de andere en dat is helemaal oké. Wat telt is eerlijkheid en persoonlijke reflectie, niet een gelijke spreektijd.
Herinner studenten aan de structuur:
- Eén student deelt terwijl anderen luisteren.
- Geen onderbrekingen, reacties of advies tijdens het delen.
- Wanneer de spreker klaar is, zegt hij/zij 'dankjewel.' De groep reageert met 'dankjewel' voordat de volgende persoon begint.
Stap 4: Afsluitende reflectie
Na de deelronde nodig je een korte reflectie uit. Dit kan individueel of heel kort in de groepen worden gedaan.
Mogelijke vragen om de reflectie te begeleiden:
- Hoe voelde het om iets persoonlijks te delen?
- Hoe voelde het om te luisteren zonder te reageren?
- Wat viel je op aan gemeenschappelijke ervaringen of thema's?
- Wat is één inzicht dat je meeneemt?
Tip 1
- Introduceer een optioneel spreekvoorwerp, een object dat studenten vasthouden terwijl ze spreken. Dit kan helpen om de cirkel te structureren en gelijke deelname te waarborgen.
Tip 2
- Deel eerst je eigen perspectief of geef een voorbeeld uit je ervaring over het thema of de reflectievraag waarop de focus ligt. Dit moedigt studenten aan om open te zijn en laat zien dat het veilig is om authentiek te reflecteren.
Tip 3
- Overweeg het instellen van een optionele timer (bijv. 5 minuten per persoon) om de tijd te beheren, maar herinner studenten eraan dat sommigen langere of kortere verhalen kunnen delen, beide zijn oké.
Tip 4
- Nodig studenten uit om een korte takeaway te schrijven na de cirkel. Dit helpt om persoonlijke inzichten te consolideren en moedigt diepere reflectie aan.
Tip 5
- Gebruik kleinere groepen voor eerste deelcirkels of grotere groepen voor ervaren studenten. Pas aan op basis van tijd, comfort en thema van delen.
Variant 1
- Uitdagingen: Veerkracht ontwikkelen is essentieel in een wereld waar verandering en tegenslagen een normaal onderdeel zijn van zowel het professionele als het persoonlijke leven. Nodig studenten uit om een uitdaging of tegenslag te delen die hen heeft geholpen om iets over zichzelf te leren. Wat heb je geleerd van deze ervaring?
Variant 2
- Verbondenheid: In een tijd waarin complexe maatschappelijke uitdagingen samenwerking over verschillen heen vereisen, wordt het steeds belangrijker om te leren hoe je contact kunt maken en kunt samenwerken met anderen. Nodig studenten uit om een betekenisvolle ervaring van samenwerking of verbinding met anderen te delen. Wat heeft deze ervaring je geleerd?
Variant 3
- Moed: In tijden van snelle verandering en onzekerheid helpt moed mensen om onzekerheid te navigeren en initiatief te nemen, zelfs zonder garanties op succes. Nodig studenten uit om een moment te delen waarop ze handelden ondanks angst, onzekerheid of ongemak. Wat hielp je om die stap te zetten?
Variant 4
- Hoop: Hoop kan een belangrijke bron zijn om betrokken en gemotiveerd te blijven bij complexe mondiale en maatschappelijke uitdagingen. Nodig studenten uit om iets te delen dat hen hoop geeft of motiveert in hun studie of toekomst. Hoe beïnvloedt deze hoop jouw acties?
Variant 5
- Verbondenheid: In tijden van sociale fragmentatie en milieu-uitdagingen kunnen ervaringen van verbondenheid en connectie mensen helpen om voor elkaar en de wereld om hen heen te zorgen. Nodig studenten uit om een moment te delen waarop ze een sterk gevoel van verbondenheid voelden, dit kan met andere mensen, een plek of in de natuur zijn. Wat maakte dat je je verbonden voelde op dat moment?

