Concepten als geluk, welzijn, kwaliteit van leven en brede welvaart bieden vanuit verschillende invalshoeken inzicht in hoeverre mensen een plezierig leven hebben. In de werkcontext kan zich dit uiten in concepten als werkplezier, werktevredenheid, bevlogenheid, laag verzuim en laag personeelsverloop. Voor publiek beleid kan zich dit uiten in concepten als levenstevredenheid, mentaal welzijn en een fijne leefomgeving.
Welzijn kan worden onderverdeeld in objectief welzijn (observeerbare, meetbare levensomstandigheden) en subjectief welzijn (hoe mensen zich subjectief voelen of hun leven beoordelen). Subjectief welzijn wordt vaak geluk genoemd.
Geluk verwijst naar een duurzame staat van tevredenheid en een overwegend positieve gemoedstoestand. Waar tevredenheid vooral betrekking heeft op hoe iemand over zijn of haar leven denkt, heeft een positieve gemoedstoestand te maken met hoe iemand zich doorgaans voelt, gekenmerkt door positieve emoties zoals blijdschap en enthousiasme.
Er zijn verschillende redenen waarom geluk en welzijn zo belangrijk zijn:
Geluk en welzijn als doel
De slotzin van sprookjes — en ze leefden nog lang en gelukkig — geeft goed weer waar veel mensen uiteindelijk naar streven: een lang en gelukkig leven voor zichzelf en hun naasten.
Geluk en welzijn als voorspeller van gedrag
Omdat mensen streven naar geluk en welzijn, is een cruciale voorspellers van gedrag de verwachte geluks- of welzijnsopbrengst. Dit kan variëren van werkmotivatie van medewerkers tot consumptiegedrag van burgers.
Groter geluk en welzijn biedt voordelen
De wetenschap laat zien dat organisaties met gelukkige en gezonde medewerkers succesvoller zijn. Het zorgt voor productievere medewerkers, minder verzuim en minder verloop. Gelukkige burgers dragen ook bij aan een succesvollere samenleving. Zo zijn ze meer maatschappelijk betrokken en hebben ze minder vaak gezondheidsproblemen.
(Keuze)gedrag is niet altijd optimaal voor geluk en welzijn
Het geluksgevoel van mensen in Nederland en wereldwijd stagneert. Bij organisaties lopen veel medewerkers rond die niet gelukkig zijn met hun werk. Dit komt doordat het (keuze)gedrag van mensen en organisaties niet altijd goed aansluiten op het bevorderen van geluk.
Geluk en welzijn als graadmeter voor beleid
Mensen kunnen zelf het beste oordelen over hun ervaren kwaliteit van leven. Geluk wordt daarom vaak gemeten door mensen zelf te vragen naar hoe gelukkig en tevreden zij zich voelen. Dit biedt de mogelijkheid om op een effectieve manier te vragen naar een ultiem doel van mensen — gelukkig zijn — en te analyseren welke aspecten en welk beleid hier het meeste aan bijdraagt.