Kunstmatige intelligentie zou een zekere mate van juridische autonomie moeten hebben

Prof. dr. Klaus Heine in het Handelsblatt Journal over kunstmatige intelligentie en recht

Kunstmatige intelligentie en big data sturen de technologische evolutie van nieuwe wereldwijde bedrijfsmodellen aan. Ze brengen ook fundamentele veranderingen in een groot aantal sociale processen, zowel in bedrijven als in overheidsinstellingen. Dit bespreekt prof. dr. Klaus Heine in zijn artikel “Neue Formen der Data Governance” in het Handelsblatt Journal.

De nieuwe digitale veranderingen hebben uiteenlopende sociale effecten: er moeten nieuwe bedrijfsmodellen gecreëerd worden, welke de toekomst van werk, onderwijs en sociaal-politieke samenwerkingen vormt. Al deze veranderingen vinden plaats binnen het kader van de gevestigde wetgeving en sociale normen. Binnen het huidige wettelijke kader verliezen kunstmatige intelligentie en big data hun macht. Daarom moet er een raamwerk gecreëerd worden dat de kracht van kunstmatige intelligentie gebruikt. Hoe slimmer de wet ontworpen wordt, des te beter kunstmatige intelligentie kan worden ingezet en hoe eerder het sociaal wordt geaccepteerd. Het concrete vraagstuk dat hieruit voortvloeit, is het volgende: Hoe kunnen de technologische ontwikkelingen worden ingebed in de maatschappelijke waarden van democratie, openheid en privacy? Het vereist een moedige sprong om het juridisch ontwerp op te stellen.

Als kunstmatige intelligentie rechtspersoonlijkheid krijgt, geeft dat men een wettelijk recht om kennis met anderen te delen – zonder toestemming van de eigenaar. Bovendien kunnen de gegevens automatisch eigendom zijn van een onafhankelijke instelling, vergelijkbaar met een centrale bank. Deze instelling zou de gegevens uitsluitend kunnen uitlenen aan bedrijven, die op hun beurt bedrijfsmodellen maken. Prof. dr. Klaus Heine: “Waarom zouden gegevens eigendom zijn van een bedrijf, particulieren of de staat? Waarom zou een op AI gebaseerd systeem niet een zekere mate van juridische autonomie hebben om ten dienste van de samenleving te worden gesteld?”

Deze discussie opent ook de mogelijkheid om na te denken over een nieuwe opzet van gegevensgebruik, voor zowel vertrouwelijke gegevens als geanonimiseerde massagegevens. In een dergelijk institutioneel ontwerp zou de onafhankelijke instelling het recht kunnen intrekken om de gegevens te gebruiken zodra misbruik of concurrentievervalsing optreedt.

Professor
Faculteit
Erasmus School of Law
Universiteit
Erasmus Universiteit Rotterdam
Leerstoel
Law and Economics en Economic Policy
E-mailadres
CV

Over prof. dr. Klaus Heine

Klaus Heine is hoogleraar in Law and Economics en Economic Policy aan Erasmus School of Law. Hij is ook de directeur van het Jean Monnet Center of Excellence on Digital Governance. Hij is gespecialiseerd in Europees economisch beleid, recht en economie en digitaal bestuur. In 2012 kreeg hij een Jean Monnet-leerstoel voor Economische analyse van Europees recht toegewezen. Sinds 2016 is hij directeur van de Erasmus Graduate School of Law. De laatste jaren richt hij zich op de juridische uitdagingen van digitalisering voor de maatschappij en het bedrijfsleven. Hij is ook beleidsadviseur op het gebied van digitalisering.

Meer informatie

Het gehele artikel in het Handelsblatt Journal is hier te lezen (in het Duits).