Veel mensen bestellen regelmatig een pakketje van buiten de Europese Unie. Maar het bestellen van die pakketjes is per 1 juli 2026 duurder geworden. Het is onderdeel van een pakket nieuwe maatregelen van de Europese Unie die ingrijpen op de sterk groeiende stroom e‑commercezendingen van buiten de EU. Martijn Schippers, universitair hoofddocent douanerecht aan Erasmus School of Law, lichtte deze ontwikkelingen al toe in interviews op NPO Radio 1 en in het NOS Journaal en vertelt ons meer over welke extra maatregelen er nog aankomen en wat de impact hiervan zal zijn.
Schippers schetst dat het aantal e‑commercezendingen de afgelopen jaren explosief is toegenomen: “Waar circa vijf jaar geleden nog ongeveer 200 miljoen invoeraangiften per jaar in de EU werden ingediend, ligt dat aantal inmiddels rond de zes miljard. Deze groei hangt direct samen met de opkomst van internationale online platforms.” Volgens Schippers brengt deze ontwikkeling aanzienlijke handhavingsuitdagingen met zich voor douaneautoriteiten, die traditioneel zijn ingericht op lagere volumes en zendingen met een relatief hoge waarde.
Versnelde invoering van tijdelijke maatregelen
De Europese Commissie presenteerde op 17 mei 2023 plannen voor een ingrijpende hervorming van de douane-unie, met daarin een modernere benadering van e‑commerce, voorzien voor 1 juli 2028. Door de aanhoudende sterke groei van het aantal zendingen is echter vanuit de lidstaten aangedrongen op versnelde actie. Dit heeft onder andere geleid tot de invoering van twee nieuwe maatregelen per 1 juli 2026.
Allereerst is de zogenoemde €150 de minimis‑vrijstelling afgeschaft. Tot deze datum waren zendingen met een waarde onder €150 vrijgesteld van invoerrechten. Vanaf 1 juli 2026 zijn dergelijke zendingen in beginsel wel belast met invoerrechten. Daarnaast wordt voor zendingen met een waarde onder de €150 tijdelijk een vast invoerrecht van €3 per item geheven. “Omdat het nog ontbreekt aan een operationeel systeem om op grote schaal de exacte invoerrechten per individueel product te berekenen, een systeem dat pas per 1 juli 2028 wordt verwacht, is gekozen voor een tijdelijke oplossing”, zo schetst Schippers.
Schippers vertelt: "De heffing wordt per item geheven omdat het ‘item’ in de douaneaangifte is gekoppeld aan een afzonderlijke tariefindeling, zodat de verschuldigde rechten aansluiten bij de verschillende goederen in een zending en ontwijking door het samenvoegen van uiteenlopende goederen in één zending wordt tegengegaan. De webshop of pakketbezorger zullen in de regel het vaste invoerrecht aan de douaneautoriteiten betalen en doorberekenen aan de consument.
De praktijk leert dat webshops die kosten niet op voorhand communiceren waardoor die extra kosten als een verrassing kunnen komen voor de consument."
Volgende stappen op komst: de handeling fee en EU Customs Data Hub
Schippers benadrukt dat deze maatregelen deel uitmaken van een bredere hervormingsagenda. “Naar verwachting wordt per 1 november 2026 een aanvullende handling fee van €2 per item ingevoerd. Deze vergoeding is bedoeld om de extra administratieve en controlewerkzaamheden van de douane bij e‑commercezendingen te dekken.” De EU-handling fee kon niet ook al op 1 juli worden ingevoerd, omdat de regels van de EU handling fee deel uitmaken van het gemoderniseerde douanewetboek die pas het najaar in werking treedt en dan pas de bevoegdheid geeft aan de Commissie om gedelegeerde en uitvoeringshandelingen vast te stellen. De vaststelling van deze handelingen is noodzakelijk voor de invoering van de EU handling fee.
Een volgende belangrijke stap betreft de uitgebreidere aansprakelijkheid voor importeurs vanaf november 2027 en op 1 juli 2028 volgt tot slott de introductie van de EU Customs Data Hub. Schippers vertelt: “In dit systeem zullen platforms en leveranciers van e‑commercezendingen verplicht worden om gegevens aan te leveren voor de inklaring van goederen. Daarmee verschuift de verantwoordelijkheid voor de correcte afdracht van invoerrechten en naleving van productgerelateerde regelgeving in belangrijke mate naar deze partijen.”
Minder pakketten zorgen voor meer ruimte voor handhaving
De verwachting is dat voornoemde maatregelen tezamen ervoor zorgen dat het aantal directe zendingen aan consumenten afneemt en er weer meer in bulk wordt ingevoerd. Dit stelt douaneautoriteiten in staat om beter hun handhavingstaken te kunnen uitvoeren. Daarnaast verschuift de verantwoordelijkheid voor de correcte afdracht van invoerrechten en naleving van productgerelateerde regelgeving naar platforms of achterliggende leveranciers waar dit nu nog vaak bij de consument ligt. Elk van de maatregelen kennen zogenoemde 'review' mechanismes die zijn bedoeld om de wetgeving tussentijds te evalueren en aan te passen als voornoemde doelen niet (spoedig) worden gehaald.
De impact van deze maatregelen: hervorming van de EU-douane unie
Schippers werkt momenteel aan een wetenschappelijk artikel over deze ontwikkelingen, dat medio oktober 2026 zal verschijnen in een special issue over de hervorming van de EU-douane‑unie in het Global Trade & Customs Journal. Daarin wordt onder meer ingegaan op de juridische en praktische implicaties van de nieuwe maatregelen voor bedrijven, douaneautoriteiten en consumenten.
Schippers voorlopige conclusie luidt dat de maatregelen ervoor zullen zorgen dat de kosten voor e-commercepakketjes voor de consument zullen stijgen, maar dat tegelijk douaneautoriteiten in staat worden gesteld om hun handhavingstaken beter te verrichten en bedrijven worden gedwongen om enkel goederen die voldoen aan de EU standaarden op de markt te brengen.
- Universitair Hoofddocent
- Meer informatie
Beluister de interviews op Radio 1 en NOS Journaal.
- Gerelateerde content
