Nu algoritmen, sensoren en datasystemen ons dagelijks leven razendsnel en ingrijpend veranderen, kunnen we niet langer om de vraag heen wie daar baat bij heeft en wie hierdoor benadeeld wordt. "Juist deze vraag maakte het thema van dit jaar, Het waarborgen van mensenrechten in het technologische tijdperk, des te actueler. Op 10 en 11 juni verwelkomde de Erasmus School of Law rechtswetenschappers uit het hele land voor de jaarlijkse conferentie van het Nederlands Netwerk voor Mensenrechtenonderzoek (NNHRR), beter bekend als de Toogdag, om dieper in te gaan op de mogelijkheden en implicaties van technologie voor mensenrechten.
De relatie tussen technologie en mensenrechten werkt twee kanten op. Enerzijds kunnen technologische ontwikkelingen de bescherming van de mensenrechten versterken. Biometrische systemen kunnen de toegang tot essentiële diensten gemakkelijker en veiliger maken, netwerken van sensoren kunnen veranderingen in het milieu in realtime volgen, en gegevensanalyse kan patronen van discriminatie aan het licht brengen die anders verborgen zouden blijven. Toch brengen diezelfde instrumenten ook risico’s met zich mee. Bewakingstechnologie kan binnensluipen in het privéleven en autoritaire regimes nieuwe middelen bieden om critici in de gaten te houden en het zwijgen op te leggen, terwijl sociale media ervoor kunnen zorgen dat haatzaaiende uitlatingen en desinformatie zich op een schaal en met een snelheid verspreiden die nog nooit eerder is voorgekomen.
Een diepgaande analyse van de gevolgen van technologie voor mensenrechten
De conferentie ging van start met een keynote van Daniel Pap van de Commissie voor Kunstmatige Intelligentie van de Raad van Europa, die de toon zette voor twee dagen van discussie door in te gaan op de bredere gevolgen van technologie voor de mensenrechten. Vervolgens werd in een reeks parallelle sessies nader ingegaan op de manier waarop deze spanningen zich op verschillende terreinen manifesteren, variërend van migratie- en klimaatbeleid tot bedrijfspraktijken en economische, sociale en culturele rechten, evenals meer specifiek Nederlandse rechtsgebieden zoals bestuurs- en strafrecht. Het evenement werd afgesloten met een plenaire sessie onder leiding van Tarlach McGonagle, hoogleraar Mediarecht en Informatiemaatschappij, waarin de verschillende werkgroepen van het NNHRR bijeenkwamen om ervaringen uit te wisselen en te bekijken hoe toekomstige samenwerking zou kunnen bijdragen aan het aanpakken van deze maatschappelijke uitdagingen.
“Als de afgelopen twee dagen één ding duidelijk hebben gemaakt, dan is het wel dat technologie zich in hoog tempo blijft ontwikkelen en een belangrijke rol speelt bij het vormgeven van ons dagelijks leven en invloed heeft op mensenrechten, zowel in positieve als in negatieve zin. Daarom is het belangrijker dan ooit om deze ontwikkeling te onderbouwen met kritisch en collaboratief onderzoek. Bij Erasmus School of Law zijn we klaar om deze uitdaging aan te gaan door voort te bouwen op onze expertise op het gebied van technologie en mensenrechten”, aldus Alberto Quintavalla, co-directeur van het Erasmus Center of Law and Digitalization.
- Meer informatie
Het Erasmus Center of Law and Digitalization (ECLD) van de Erasmus School of Law was er trots op de Toogdag van dit jaar mede te organiseren en te hosten. Onze bijzondere dank gaat uit naar het organisatiecomité, bestaande uit Silvia Ciacchi, Sascha van Schendel-Romme, Masuma Shahid, Renée Knoop, Clara Boggini, Daan Albers en Alberto Quintavalla, voor hun inzet achter de schermen.
