Promotie H.J. (Jet) van Esch

Samenvatting:

Reutelen is een teken van de stervensfase. Het geluid wordt veroorzaakt door slijm in de bovenste luchtwegen. De last voor de patiënt is onduidelijk, maar het geluid is belastend voor naasten en zorgverleners. De meeste studies die in dit proefschrift worden beschreven maakten deel uit van het onderzoeksproject ‘Reutelen in de stervensfase: is profylactische behandeling zinvol?’ gefinancierd door ZonMW. In dit project, probeerden we inzicht te krijgen in de onderliggende oorzaken van de verschillende ervaringen van reutelen bij nabestaanden, onderzochten we wat het effect is van preventief toegediende scopolaminebutyl (medicatie om meer slijm te voorkomen) op het optreden van reutelen en zijn we nagegaan onder welke voorwaarden een gerandomiseerde, dubbelblinde placebogecontroleerde onderzoek in de stervensfase haalbaar is.

We vonden dat reutelen voor naasten een stressvol symptoom kan zijn dat door meer factoren wordt beïnvloed dan de intensiteit van het geluid alleen. Adequate informatie en communicatie kunnen de last voor de naasten niet altijd verlichten. Aangetoond werd dat profylactisch subcutaan toegediende scopolaminebutyl bij een populatie van hospicepatiënten het optreden van reutelen significant vermindert. We vonden dat het robuuste ontwerp en de toegepaste strategieën om de rekrutering van patiënten in deze studie te stimuleren geresulteerd hebben in een succesvolle studie met voldoende deelnemers. Als laatste concluderen we dat deelname van patiënten aan een dubbelblind placebogecontroleerd medicatieonderzoek aan het einde van het leven volgens hun naasten niet belastend hoeft te zijn en het sterfproces niet in de weg staat.
De resultaten worden op dit moment geïmplementeerd in de richtlijn “Zorg in de stervensfase”.