Hoe ziet een samenleving eruit die tegen een stootje kan en er zelfs sterker door wordt? Op maandag 31 augustus 2026 stond die vraag centraal tijdens de Opening Academisch Jaar 2026 - 2027 van Erasmus Universiteit Rotterdam. Onder de titel ‘Utopia? Bouwen aan veerkrachtige samenlevingen’ verkende de universiteit samen met partners hoe kennis, innovatie en samenwerking kunnen leiden tot blijvende maatschappelijke impact.
Utopia? als startpunt, niet als eindbeeld
In de aula op campus Woudestein werd Utopia? neergezet als uitnodiging om opnieuw naar de wereld te kijken. Hoe maak je samenlevingen die niet alleen bestand zijn tegen klimaatverandering, energietransitie, digitalisering en sociale ongelijkheid, maar daar juistzelfs sterker van worden? En wat vraagt dat van universiteiten, overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties die zeggen dat zij impact willen maken?
Steden als oefenplaatsen voor veerkracht
Het programma, onder leiding van host, alumnus en Klokhuis-presentator Nizar El Manouzi, bracht inspirerende sprekers samen uit het openbaar bestuur, de wetenschap en de Erasmus gemeenschap. Burgemeester Tomislav Tomašević van Zagreb, een van de steden binnen het UNIC netwerk, liet zien hoe een Europese stad kan functioneren als proeftuin voor veerkracht. Hij schetste hoe samenwerking tussen gemeentebestuur, universiteiten en inwoners bijdraagt aan een toekomstbestendige stad, bijvoorbeeld bij klimaatadaptatie. Sociaal beleid heeft daarin een belangrijke rol, want: “je kunt geen veerkrachtige stad hebben zonder veerkrachtige inwoners."
Betrouwbare energiesystemen
Universitair hoofddocent Yashar Ghiassi-Farrokhfal van Rotterdam School of Management, Erasmus University (RSM) verbond die stedelijke praktijk aan zijn onderzoek naar de energietransitie en de betrouwbaarheid van energiesystemen. “De uitdaging waar we vandaag voor staan, is niet langer alleen een technische uitdaging. De echte uitdaging ligt in het coördineren van miljoenen onderling samenhangende beslissingen van verschillende stakeholders. Dit vereist interdisciplinaire vaardigheden en een sterke samenwerking tussen de universiteit en het bedrijfsleven. En dat is precies waar Erasmus Universiteit Rotterdam een bijdrage aan kan leveren.”
Op weg naar inclusieve innovatie, waarin de mens centraal staat
“Achter elk systeem staan mensen die het in stand moeten houden”, zo reflecteerde voorzitter van het College van Bestuur prof.dr. Annelien Bredenoord nogmaals op de rol van Erasmus Universiteit Rotterdam. “Daarom kiezen we aan de Erasmus Universiteit voor mensgerichte en inclusieve innovatie. Niet de belofte van een utopie. Noch de berusting in een dystopie. Maar de ambitie om stap voor stap bij te dragen aan een menselijkere, inclusievere en veerkrachtigere samenleving. Daar werken we aan, via onze vijf impactdomeinen.” Daarbij benadrukte zij hoe belangrijk het is om niet alleen oplossingen te bedenken, maar die ook samen met partners in de stad, de regio en Europa in praktijk te brengen.
Onderwijsinnovatie, gelijke kansen en slimme duurzaamheid in de prijzen
De Opening Academisch Jaar is ook het moment om studenten en medewerkers te eren die zich uitzonderlijk inzetten voor onderwijs en samenleving. De Education Prize 2026 ging naar dr. Ginie Servant-Miklos, associate professor aan de Erasmus School of Social and Behavioural Sciences (ESSB) en oprichter van de Bildung Climate School. Hierin werken mbo, hbo en wo studenten samen in gemengde leergemeenschappen rond échte duurzaamheidsvraagstukken. De jury prees de Bildung Climate School als een voorbeeldige onderwijsinnovatie die academische excellentie koppelt aan maatschappelijke relevantie en naadloos aansluit op de strategie van de universiteit.
De Student Societal Impact Award 2026 ging naar Stichting StudieBoost. Deze stichting zet zich in voor gelijke kansen in het hoger onderwijs door studenten met een niet-traditionele of minder bevoorrechte achtergrond intensief te begeleiden. Het mentorprogramma, waarin deelnemers één op één worden ondersteund door getrainde mentoren, zorgt voor aantoonbare verbetering in studieprestaties, welzijn en het gevoel van gemeenschap.
De Sustainability Award 2026 werd toegekend aan het initiatief “Fostering Smarter Implementation of EU Sustainability Legislation through Transdisciplinary Education”. Erasmus School of Law, Erasmus School of Economics en Rotterdam School of Management bundelen hierin hun expertise en netwerken om samen met maatschappelijke partners te werken aan betere implementatie van Europese duurzaamheidswetgeving in de praktijk.
Twee winnaars Rotterdam Scriptieprijs
Tot slot nog een bijzondere uitreiking van de Rotterdam Scriptieprijs: de jury kwam bij hoge uitzondering tot het oordeel om twee winnaars aan te wijzen. Niet zozeer omdat de winnende scripties ‘even goed’ zijn, maar omdat ze zich in geheel verschillende tradities bevinden. Daardoor heeft dus zowel criminologe Stephanie Habets, als econoom Hugo van den Belt de prijs in ontvangst mogen nemen. De kersverse alumni wonnen de prijs voor hun scripties over respectievelijk jongeren in Rotterdam en hoe zij via sociale media in de criminele onderwereld terecht komen, en de Wet Opkoopbescherming in Rotterdam.
Lees de speech van onze voorzitter van het CvB Annelien Bredenoord
Bekijk de volledige uitzending
Foto's Opening Academisch Jaar 2026/2027
- Meer informatie
Het evenement werd gehost door Nizar El Manouzi, student aan onze universiteit en bekend als presentator van Het Klokhuis. De studentenband Lady Bits zorgde voor de muziek.
- Gerelateerde content
