Selectie aan de poort voor staatssteun

De gulheid van dit kabinet kende een maand geleden geen grenzen. Maar de inkt van de blanco cheque was nauwelijks opgedroogd of er klonk kritiek. Moeten er geen voorwaarden worden gesteld aan die genereuze steun? Economen plaatsen vraagtekens bij bedrijven die vorig jaar nog grote winsten boekten en nu bij het loket staan. Hebben zij geen buffers aangelegd? En moeten aandeelhouders niet delen in de pijn door af te zien van dividend? Sociologie-professor Godfried Engbersen komt aan het woord in het FD.

Het van origine Nederlandse bedrijf Booking.com - met ruim 5500 werknemers en een hoofdkantoor in aanbouw in Amsterdam - werd de nationale kop van jut. De combinatie van een miljardenwinst over 2018 en eerdere fiscale kortingen die in de miljarden liepen, leidden tot ergernis alom toen het steun vroeg.

De kritiek op het grotere bedrijfsleven verrast sociologie-professor Godfried Engbersen (Erasmus Universiteit) niet. Nederland heeft een haat-liefdeverhouding met het bedrijfsleven. "In goede tijden zijn we een koopman die bedrijven met gunstige voorwaarden lokt. In slechte tijden gaat het over fatsoen en de moraal van de zakenman."

Het valt hem op dat er een steeds sterkere onderstroom is die vindt dat 'bedrijven te weinig teruggeven aan de maatschappij', zoals Klaas Dijkhoff van de VVD het vorig jaar formuleerde. Engbersen: "Nog niet zo lang geleden kon een ondernemer volstaan met de opmerking dat hij banen schiep en belasting betaalde. Dat is tegenwoordig niet meer genoeg, nog los van het feit dat het grote bedrijfsleven nu de mogelijkheid heeft om heel weinig belasting te betalen."