Geen simpele verklaring voor corona-rellen volgens criminologen Erasmus School of Law

Na het uitbreken van rellen tegen de avondklok, werd in alle media de vraag gesteld wat de relschoppers bezielt. Jeroen van den Broek en Abdessamad Bouabid, criminologen aan Erasmus School of Law, stellen in een interview met het online tijdschrift ‘Vers Beton’ dat er verschillende redenen zijn waarom een individu overgaat tot rellen.

Van den Broek doet onderzoek naar de online straatcultuur en jeugdcriminaliteit. Volgens hem wordt er te weinig naar jongeren geluisterd in deze crisis en zijn ze, net als vele anderen in Nederland, de coronamaatregelen beu. “Er is een klein groepje jongeren dat gebruik heeft gemaakt van het momentum van onrust, ontstaan in de ontevredenheid die er al was.”

Bouabid doet etnografisch onderzoek naar jongeren in Rotterdam en heeft net als Van den Broek de ontwikkelingen rondom de rellen aandachtig gevolgd. Hij benadrukt: “De redenen waarom iemand overgaat tot dit soort gedrag verschilt per individu. Dat maakt criminologie, en de duiding ervan, zo ingewikkeld.” Sociaaleconomische factoren in combinatie met complottheorieën zorgen voor goede omstandigheden om op te roepen tot rellen. Echter zijn dit volgens Bouabid niet de directe aanleiding voor de gebeurtenissen van afgelopen periode. Met name de verveling en het ontbreken van een uitlaatklep vormen samen met de anonimiteit van groepsgeweld aanleiding tot geweld.

Van den Broek spreekt van een “moral holiday”, een term die op het moment veel gebruikt wordt in de criminologie. “De anarchie van het moment lonkt: je laat je op zo’n moment door niemand iets vertellen. (…) Dat is niets nieuws. Zelfs het slopen in eigen stad niet. Dat zagen we ook bij de Feyenoordsupporters op de Coolsingel in 2017.”

Bouabid spreekt de onterechte verklaring dat het ‘de buitenlanders zijn’ die de rellen in Rotterdam Zuid hebben uitgelokt, tegen. Deze verklaring is achterhaald in de criminologie en geeft geen antwoord op de vraag waarom een individu overgaat tot geweldpleging. Van den Broek sprak daarnaast over de prominente rol die de anonieme berichtendienst Telegram speelde tijdens de corona-rellen en in hoeverre de politie dit heeft kunnen monitoren. De anonimiteit van de openbare groepen en de mogelijkheid om livebeelden te delen op Telegram, maakt de app zeer populair. Echter zijn deze groepen voor de politie ook gemakkelijk te vinden.

Meer informatie

Het hele artikel van Vers Beton is hier te lezen.