Financiële prikkels kunnen prestaties sterk verbeteren, maar ook averechts uitpakken. Toch worden de effecten van beloningssystemen vaak onderschat. Dat stelt Robert Dur, hoogleraar Economie aan Erasmus School of Economics, in een recent interview met Financial Investigator. Volgens Dur zouden organisaties veel meer moeten experimenteren met hun belonings- en prestatiesystemen.
De precieze inrichting van een beloningssysteem is volgens Dur van groot belang. Zelfs werknemers in sociale beroepen, zoals de zorg en het onderwijs, blijken gevoelig voor financiële prikkels. Een onderzoek onder medewerkers in de geestelijke gezondheidszorg laat bijvoorbeeld zien dat een financiële beloning voor extra behandeluren wel leidde tot meer uren en hogere declaraties, maar niet tot effectievere behandelingen. ‘De “trap” was goed bedoeld, maar pakte verkeerd uit’, aldus Dur.
Ook bij topbeloningen pleit Dur voor duidelijkere criteria. Hij is kritisch over vage KPI’s en vindt dat bestuurders vaker zouden moeten worden beloond op basis van hun prestaties ten opzichte van vergelijkbare bedrijven. Zo moet worden voorkomen dat bestuurders meer gaan verdienen door factoren waarop zij zelf weinig invloed hebben, zoals een sterk stijgende olieprijs.
Dur waarschuwt daarnaast voor de gedachte dat bestaande organisatie- en beloningssystemen automatisch goed zijn. Volgens hem worden mogelijkheden om systemen daadwerkelijk te testen nog te weinig benut. ‘Het nut van veldexperimenten (grootschalige pilots waarbij een organisatievernieuwing eerst wordt beproefd) wordt nog altijd onderschat’, zegt hij.
Een experiment bij Free Record Shop illustreert volgens Dur hoe waardevol dat kan zijn. Een bonus voor verkopers die aanvullende producten bij de kassa verkochten, leidde inderdaad tot meer bijverkoop, maar ook tot langere wachtrijen en uiteindelijk een lagere totale omzet. Het experiment voorkwam daarmee dat de bonusregeling verder werd uitgerold. ‘Ontdekken wat niet goed werkt is vaak even belangrijk als ontdekken wat wel goed werkt’, aldus Dur.
Ook het beeld van grote verschillen tussen generaties op de werkvloer verdient volgens Dur nuance. Uit recent onderzoek blijkt dat generaties veel meer overeenkomsten vertonen dan vaak wordt gedacht. Jongeren blijken bijvoorbeeld ook sterk naar financiële beloningen te kijken. Dur pleit daarom voor degelijk, representatief onderzoek onder medewerkers naar motivatie en tevredenheid, in plaats van af te gaan op populaire aannames.
- Professor
- Meer informatie
Klik hier voor het bewuste interview met Robert Dur, dat recent verscheen Financial Investigator, het magazine voor de Nederlandse en Belgische institutionele markt voor asset management en securities services.
Voor vragen neemt u contact op met Ronald de Groot, Media & Public Relations Officer aan Erasmus School of Economics: rdegroot@ese.eur.nl, 06 53 641 846.
- Gerelateerde content
