Flexibele AOW-leeftijd kan welzijn oudere werknemers vergroten

Hoewel er geen eenduidig verband is tussen pensionering, gezondheid en geluk, lijkt het erop dat een flexibele AOW-leeftijd het welzijn van mensen kan vergroten. Dat stelt prof.dr.ir. Jan van Ours in zijn oratie over de arbeidsmarktpositie en het levensgeluk van oudere mensen.

Van Ours aanvaardt vrijdag 19 mei 2017 het ambt van hoogleraar Toegepaste Economie, in het bijzonder Arbeid en Gezondheid. Hij bekleedt zijn leerstoel bij de Erasmus School of Economics bij de onderzoeksgroep gezondheidseconomie.

In zijn oratie ‘Arbeid, gezondheid en geluk van oude mensen’ bespreekt Jan van Ours onder meer dat de werkgelegenheid onder ouderen sterk is toegenomen, maar dat werkloze ouderen – vooral 50- en 55-plussers – toch vaak langdurig zonder werk zitten. De oorzaken hiervan zijn niet heel duidelijk. 

Zo zijn er bijvoorbeeld juist meer financiële prikkels voor werkgevers om ouderen een baan aan te bieden en voor werklozen om die baan te aanvaarden. Actief arbeidsmarktbeleid lijkt wel zinvol voor oudere werklozen, maar er kunnen geen wonderen worden verwacht.  

Ook het verband tussen leeftijd en productiviteit blijkt geen verklaring voor de werkloosheid onder ouderen, aldus Van Ours. Het is niet zo, zoals wel eens wordt gesuggereerd, dat de productiviteit sterk daalt vanaf een jaar of 50.

Leeftijdsdiscriminatie kan een rol spelen bij de werkloosheid van ouderen, maar als de werkervaring past bij de functie lijkt die discriminatie wel mee te vallen. 

Flexibele pensioenleeftijd
Ondanks de sterk toegenomen levensverwachting zijn de verschillen tussen laagopgeleiden en hoogopgeleiden nog steeds groot, vooral als het gaat om de gezondheid. Dit betekent volgens Van Ours ook dat de optimale pensioenleeftijd persoonsgebonden is. Voor mensen in zware beroepen is pensionering gunstig voor gezondheid en geluk. Bij degenen die langer willen doorwerken is het juist uitdagend en goed voor de geestelijke gezondheid om later met pensioen te gaan. 

Flexibele pensionering doet volgens Van Ours recht aan de grote verschillen in gezondheid, arbeidsplezier en levensgeluk. Met name werknemers met een minder goede pensioenvoorziening hebben een flexibele AOW-leeftijd nodig om zelf te kunnen bepalen wanneer ze stoppen met werken.
Werknemers die wel een goede pensioenvoorziening hebben kunnen al zelf kiezen wanneer ze afscheid nemen van het arbeidsproces. 

Over Jan van Ours
Jan van Ours staat steevast in de top van de ranglijsten van beste economen in Nederland, ongeacht de manier waarop de ranglijst wordt samengesteld. Zijn werk ligt op het raakvlak van arbeidseconomie en gezondheidseconomie en is daarmee van grote toegevoegde waarde voor de onderzoeksgroep gezondheidseconomie van Erasmus School of Economics. 

Hiervoor was hij hoogleraar aan Tilburg University. Zijn boek The Economics of Imperfect Labor Markets (geschreven met Tito Boeri) wordt op veel universiteiten als het standaard tekstboek voor arbeidseconomie gebruikt. 

Zijn brede belangstelling voor toegepast economisch onderzoek komt ook tot uitdrukking in publicaties op het terrein van betaald voetbal, schoolprestaties van jonge kinderen, autodiefstal, woninginbraken en drugsbeleid. Van Ours richt zich tevens op de ondersteuning en coaching van jonge onderzoekers bij hun werk, om zo een verdere impuls te geven aan het toponderzoek van de sectie gezondheidseconomie.


Publicatiedatum: 10 mei 2017