Niet doem-denken maar doen-denken
Praktische routekaart om in verzet te komen tegen het klimaatcynisme

Verzet in ecopanische tijden

Van ego-emancipatie naar eco-emancipatie

Verzet in ecopanische tijden is de nieuwe cursus van ecosoof Henk Oosterling bij Erasmus Academie naar aanleiding van zijn gelijknamige boek (genomineerd voorde Socratesbeker). De grondthese van deze cursus is simpel: iedereen kan op ieder moment iets doen. Dat vergt echter een andere zienswijze op ons penibele tijdsgewricht en een heroriëntatie op hoe autonoom individuen in de 21e eeuw zijn.

De corona pandemie hangt als een sluier voor een ramp van nog grotere omvang: de klimaatcrisis. Het is de kroniek van een aangekondigde dood, die van onze planeet. Onze aandacht is nu nog even gericht op testen en vaccineren, maar als we de pandemie eenmaal onder controle hebben, wacht ons een uitdaging van ecopolitieke (lees: globale) omvang.

Doen denken

In zijn cursus Verzet in ecopanische tijden doet ecosoof Henk Oosterling een poging de klimaatcrisis filosofische te doorgronden. Tegelijk poogt een praktische routekaart te geven in verzet te komen tegen het klimaatcynisme. We moeten niet langer doemdenken, maar doendenken.

Inspiratie

Oosterling laat zich in zijn kritische doendenken inspireren door denkers als Sarte, Foucault, Deleuze en Guattari. Kort gezegd: de mens is als discourswezen altijd in staat om niet alleen zichzelf, maar ook de wereld om zich heen te vormen en te ontwikkelen. Wat moet gebeuren is dat we ons losmaken van het lineaire piramidale machtsdenken en beseffen dat elk van ons een knooppunt is in netwerken.

Knooppunt van netwerken

Dat laatste is cruciaal. Als mens zijn we verknoopt met netwerken op micro- (ego), meso- (organisaties), macro- (staten) en uiteindelijk ecopolitieke (mondiaal) schaal. De verschillende schalen zijn met elkaar verbonden en tussen de schalen is er ruimte (interesse) die het mogelijk maken om van de ene schaal naar de andere schaal te bewegen. In die tussenruimte liggen onze mogelijkheden voor verzet.

Klimaatactie

Oosterling situeert het verzet uiteindelijk in een levenskunst. Daarbij is het eveneens cruciaal om te beseffen dat we radicaal middelmatig zijn: we leven niet alleen met, maar ook dankzij technologie. De Antropocene staat van de wereld is door en door technologisch. Dat moeten we niet alleen onderkennen en accepteren, maar ook omarmen als uitgangspunt van een nieuwe, mediale Verlichting. Niet de technological fix staat daarin centraal om het klimaat te redden, maar een radicaal emancipatoire vernieuwing die nodig is voor een nieuw, kritisch bewustzijn als basis voor onmiddellijke klimaatactie. Of, in de woorden van Henk Oosterling: ‘Van ego-emancipatie naar eco-emancipatie‘.

CV

Ecosoof Henk Oosterling was en is nog steeds verbonden een de Erasmus Universiteit Rotterdam. Naast zijn academische carrière ontwikkelde hij zich ook steeds meer in het maatschappelijke werkveld. Zo gaf hij leiding aan en was hij een van de initiatiefnemers van Rotterdam Vakmanstad en ontwikkelde hij een energie methodiek voor het basisonderwijs.

Meer informatie

Voor meer informatie over en inschrijven voor de cursus Verzet in ecopanische tijden (cursuscode: 2022JD), ga naar www.eur.nl/erasmusacademie/cursus/verzet-ecopanische-tijden-2022jd